Tiểu sử Ông Mạc Cửu

Mạc Cửu sinh năm 1655, mất năm 1735, vốn là người Hoa, quê quán xã Lê Quách, huyện Hải Khang, phủ Lôi Châu, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc

Do không thần phục với chính sách cai trị của Nhà Thanh, năm 1679 ông dẫn đoàn tùy tùng xuôi về phương Nam lập nghiệp.

Mạc Cửu đã chọn cho mình một con đường đi riêng biệt và rất độc đáo, nghĩa là ông không đặt trước vấn đề là đi đến vùng đất nào cụ thể, mà chủ yếu là xuôi về phương Nam, tìm nơi có địa lợi rồi trù tính mưu kế lấy đó làm nơi khai cơ lập nghiệp.

Vì vậy, Mạc Cửu đi lại làm ăn buôn bán nhiều nơi trong khu vực Đông Nam Á. Khoảng năm 1700, ông đặt chân đến vùng đất Hà Tiên xưa. Đây là một nơi có cảnh trí đẹp, có vị trí thông thương thuận lợi và có hình thể thiên nhiên tốt để tổ chức cuộc sống tự quản về các mặt kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội… mà lại ở trong một tình trạng có thể coi như vô quản, và ông đã quyết định dừng chân lập nghiệp tại đây. Khi ông đặt chân đến đây mặc dù vùng đất này còn rất hoang sơ nhưng đã có một số tộc người sinh sống rải rác như: Việt, Hoa, Khmer… trong đó người Việt chiếm ưu thế. Mạc Cửu đứng ra tập hợp dân chúng, xây dựng nên 7 xã, thôn, khuyến khích và hỗ trợ nông cụ cho người dân khai hoang trồng trọt.

Bên cạnh đó ông đã lao vào công cuộc tổ chức kinh doanh buôn bán để thu hoa chi, đồng thời tổ chức việc buôn bán với nước ngoài. Vì thế chẳng bao lâu vùng đất này trở nên giàu có, phố chợ từng bước được mở mang.

Công cuộc buôn bán mở mang phố xá, thôn xóm ở vùng đất này đang trên đà phát triển thì một trở ngại mới xuất hiện: Đó là sự kiện quốc vương Xiêm La và bọn cướp thường xuyên cướp phá Hà Tiên làm cho vùng đất này trở nên tiêu điều có lúc Mạc Cửu và gia đình phải tìm nơi lánh nạn.

Trước tình hình đó, vì không muốn để mất vùng đất mà ông đã cùng với các lưu dân nơi đây dầy công khai mở, nên vào tháng tám năm Mậu Tý (1708) Mạc Cửu viết sớ, mua sắm Lễ vật và cử người ra Phú Xuân xin đầu phục chúa Nguyễn và dâng vùng đất này cho nước Đại Việt, được Chúa Nguyễn Phúc Chu chấp thuận phong cho Mạc Cửu làm Tổng binh trấn Hà Tiên, tước Cửu Ngọc Hầu và chính thức cho đổi tên vùng đất này thành Hà Tiên trấn.

Từ khi được sáp nhập vào đất Đại Việt, dưới sự chỉ huy của Mạc Cửu và sự che chở của triều đình nhà Nguyễn, Hà Tiên dần dần trở thành vùng buôn bán trù phú và là một thương cảng quan trọng.

Như vậy, họ Mạc đã nhân danh Chúa Nguyễn cai quản trấn Hà Tiên. Có thể nói năm 1708, Mạc Cửu nhập quốc tịch Việt Nam một cách tự nguyện và hợp pháp. Đến năm 1735 Ông bệnh và qua đời, thọ 80 tuổi được chúa Nguyễn truy tặng “Khai trấn Thượng trụ Quốc Đại tướng Quân Vũ Nghị Công”.

Mạc Thiên Tích, con trai trưởng của Mạc Cửu được chúa Nguyễn cho phép kế tập sự nghiệp cha giữ chức Tổng binh Đại Đô đốc trấn Hà Tiên. Trong thời cai quản của Thiên Tích, Hà Tiên phát triển khá toàn diện về chính trị, kinh tế và văn hóa, xã hội.

Mùa xuân năm Bính Thìn 1736, ông mở hội hoa đăng thành lập Tao đàn Chiêu Anh Các, được các nhà nghiên cứu lịch sử văn hóa đánh giá đây là Tao đàn lớn thứ hai của cả nước trong thời phong kiến sau Tao đàn của Vua Lê Thánh Tông và là sự khởi đầu của văn học miền Nam.

loading...

Share this post

Post Comment